Ferrero’nun Fındık Oyunu: Türkiye Üzerinden Prestij Devşirmek mi?

Türkiye, dünyanın en büyük fındık üreticisi. Bu gerçek, yıllardır Nutella’nın da ana hammaddesi olan fındığın büyük bölümünü Türkiye’den alan Ferrero’nun kâr hanesini büyüttü. Ancak son günlerde yaşanan gelişmeler, bu ilişkinin sanıldığı kadar adil olmadığını bir kez daha gösterdi.

Ferrero’nun Türkiye’den fındık alımını durdurduğu iddiaları üzerine Rekabet Kurumu’ndan gelen açıklama, adeta tokat gibi bir yanıttı. Kurum Başkanı Birol Küle, Ferrero’nun taahhütlerini yerine getirmediğini, planlama hatalarını Türkiye’ye fatura etmeye çalıştığını açıkça dile getirdi. “Dünya ölçeğinde bir şirketin planlama hataları varsa o Türkiye’nin sorunu değildir” sözü, aslında meselenin özetidir.

Fındıkta güç kimde?

Ferrero, yıllardır Türkiye’deki üreticiden aldığı fındıkla dünya markası haline geldi. Ancak piyasanın neredeyse yarısına hâkim olması, üreticiyi bağımlı hale getirdi. Fiyatların belirlenmesinde, alım zamanında ve pazarlık gücünde hep tek taraflı bir denge oluştu.
Rekabet Kurumu’nun geçen yıl yürüttüğü soruşturmada Ferrero’ya bazı taahhütler yüklenmişti. Ancak görünen o ki bu taahhütler, raflarda Nutella kadar tatlı bir şekilde uygulanmadı.

Üreticinin tepkisi sessiz değil

Fındık üreticileri bu kez sessiz değil. Birçok üretici, fındığı pazara indirmemekte kararlı. Çünkü artık herkes biliyor ki bu hikâyede sadece “pazar dengesi” değil, “saygı” da söz konusu. Üretici, alın terinin değerini istiyor.

Türkiye’nin itibarı kimsenin oyuncağı değil

Ferrero’nun uluslararası basına yansıyan açıklamaları, Türkiye’yi “spekülasyon yapılan bir pazar” gibi gösterme çabasında. Oysa Rekabet Kurumu’nun da altını çizdiği gibi, bu yaklaşım hem gerçekleri çarpıtmak hem de Türkiye’nin üreticisine haksızlık etmek anlamına geliyor.

Bu toprakların bereketi, kimsenin reklam malzemesi olamaz. Türkiye’nin üreticisi, emeğini değersizleştiren hiçbir küresel markaya mahkûm değildir.

Belki de artık sıra bizde — “fındıkta adalet” için masada değil, politikada ve pazarda güçlü durmakta.

“Köylü milletin efendisidir.”
— Mustafa Kemal Atatürk